Məzuniyyət ərizəsi nümunəsi: əmək, ödənişsiz və sosial məzuniyyət

Yay üçün iki həftəlik istirahət planlaşdırırsınız, ailə işi üçün bir neçə gün maaşsız icazə lazımdır və ya uşağınız doğulub, evdə qalmaq istəyirsiniz. Hər üç halda məzuniyyət işəgötürənin əmri ilə rəsmiləşdirilir, əmrin əsası isə sizin məzuniyyət ərizənizdir. Növü və tarixləri səhv yazılmış ərizə sonra ödəniş üstündə mübahisəyə səbəb olur.
Qısa cavab
Məzuniyyət ərizəsi müəssisənin rəhbərinə yazılır və məzuniyyətin növü, başlanma tarixi və müddəti göstərilir. Əsas əmək məzuniyyəti ən azı 21 təqvim günüdür və, bir qayda olaraq, məzuniyyət cədvəlinə uyğun verilir. Ödənişsiz məzuniyyət qanunda sadalanan hallarda və ya tərəflərin razılığı ilə, sosial məzuniyyət isə təsdiqedici sənəd əsasında verilir; ərizəyə həmin sənəd əlavə olunur.
Məzuniyyətin hansı növü sizə lazımdır?
Əmək Məcəlləsi bir neçə növ məzuniyyət nəzərdə tutur: əmək (əsas və əlavə), təhsil, sosial, ödənişsiz və başqaları. Praktikada ərizələrin çoxu üç növə aiddir — əmək, ödənişsiz və sosial məzuniyyət. Ərizəni yazmazdan əvvəl hansını istədiyinizi dəqiqləşdirin: həm ödəniş, həm də əlavə ediləcək sənəd bundan asılıdır.
| Məzuniyyət | Nə vaxt verilir | Nə əlavə olunur | Ödənilirmi |
|---|---|---|---|
| Əsas əmək məzuniyyəti | Hər iş ili üçün, ən azı 21 təqvim günü | Heç nə | Bəli |
| Əlavə məzuniyyət | Staja, iş şəraitinə və ya müqaviləyə görə | Hüququ təsdiqləyən sənəd (lazım olsa) | Bəli |
| Hamiləliyə və doğuşa görə | Ümumi qaydada 126 təqvim günü | Xəstəlik vərəqəsi | Sosial sığorta müavinəti |
| Uşağa qulluq üçün qismən ödənişli | Uşaq 3 yaşına çatanadək | Doğum haqqında şəhadətnamə | Qismən: müavinət |
| Atalıq məzuniyyəti | Uşağın doğulması ilə əlaqədar, 14 təqvim günü | Doğum haqqında şəhadətnamə | Bəli |
| Ödənişsiz məzuniyyət | Qanunda sadalanan hallarda və ya razılaşma ilə | Səbəbi təsdiqləyən sənəd (olduqda) | Xeyr |
Əsas məzuniyyət hər iş ili üçün verilir və, bir qayda olaraq, işəgötürənin təsdiq etdiyi məzuniyyət cədvəlinə uyğun planlaşdırılır. 2026-cı ildən o, yalnız Əmək Məcəlləsinin 115 və 116-cı maddələrində nəzərdə tutulan əlavə məzuniyyətlərlə cəmlənir; iki və daha çox əlavə məzuniyyət hüququnuz varsa, əsas məzuniyyətə ən uzunu birləşdirilir. Təfərrüatı əsas və əlavə məzuniyyətlərin cəmlənməsi yazısında izah etmişik.
Ərizə kimə verilir və nə əlavə olunur?
Ərizə müəssisənin rəhbərinə ünvanlanır və kadrlar şöbəsinə və ya dəftərxanaya verilir. Onu əvvəlcədən verin ki, əmr vaxtında hazırlansın, ikinci nüsxəyə isə qəbul tarixini yazdırın. Əsas məzuniyyət üçün ərizəyə adətən heç nə əlavə olunmur. Digər hallarda:
- hamiləliyə və doğuşa görə məzuniyyət — tibbi müəssisənin verdiyi xəstəlik vərəqəsi;
- uşağa qulluq və atalıq məzuniyyəti — uşağın doğum haqqında şəhadətnaməsinin surəti;
- təhsil məzuniyyəti — təhsil müəssisəsinin arayışı;
- ödənişsiz məzuniyyət — səbəbi təsdiqləyən sənəd, səbəb qanunda sadalanan hallardandırsa.
Məzuniyyət dövründə işçinin orta əmək haqqı saxlanılır və 2026-cı ildən bu məbləğ sonuncu əmək haqqından az ola bilməz. Hesablamanı nümunələrlə məzuniyyət pulunun hesablanması yazısında göstərmişik.
Ödənişsiz məzuniyyət iki cür verilir. Qanunda sadalanan hallarda işəgötürən onu verməyə borcludur; bu halların siyahısını və müddətlərini e-qanun.az-da Əmək Məcəlləsindən yoxlayın. Qalan hallarda məsələ tərəflərin razılığı ilə həll olunur və işəgötürən imtina edə bilər.
Ramin bir şirkətdə əsas iş yerində mühasibdir, başqa şirkətdə isə əlavə iş yerində çalışır. Əlavə iş yeri onu 5 günlük ezamiyyətə göndərir. 2026-cı ildən qüvvədə olan qaydaya görə, əsas və əlavə iş yerindən birində ezamiyyətə gedən işçiyə digərində ezamiyyə müddəti qədər ödənişsiz məzuniyyət verilir. Ramin əsas iş yerinin direktoruna ödənişsiz məzuniyyət ərizəsi yazır və ezamiyyət əmrinin surətini əlavə edir.
Diqqət
Hamilə qadınlarla və 3 yaşınadək uşağı olan qadınlarla işəgötürənin təşəbbüsü ilə əmək müqaviləsinə xitam verilməsi qadağandır; müəssisənin ləğvi istisnadır. Sosial məzuniyyətə çıxmaq bu müdafiəni aradan qaldırmır.
Nümunələr: üç növ məzuniyyət ərizəsi
Mətnləri öz məlumatlarınızla doldurun. Təqvim günlərinin sayını və məzuniyyətin bitmə tarixini kadrlar şöbəsi ilə əvvəlcədən dəqiqləşdirin.
Əmək məzuniyyəti haqqında ərizə
Ödənişsiz məzuniyyət haqqında ərizə
Sosial məzuniyyət haqqında ərizə
Atalıq məzuniyyəti üçün də üçüncü formadan istifadə edin: uşağın doğulması ilə əlaqədar müəyyən tarixdən 14 təqvim günü müddətinə ödənişli atalıq məzuniyyəti verilməsini xahiş edin və doğum haqqında şəhadətnamənin surətini əlavə edin. Bu hüququn şərtlərini atalıq məzuniyyəti yazısında izah etmişik.
Doldurarkən 5 tipik səhv
- Məzuniyyətin növü yazılmır. «Məzuniyyət verilsin» ərizəsi əsasında əmr ödənişsiz məzuniyyət kimi də verilə bilər. Növü Məcəllədəki adla yazın: «əsas əmək məzuniyyəti», «ödənişsiz məzuniyyət», «uşağa qulluq üçün qismən ödənişli sosial məzuniyyət».
- Tarix və müddət bir-birinə uyğun gəlmir. «1 iyuldan 14 iyuladək, 15 gün» kimi yazı mübahisə yaradır. Başlanma tarixini və təqvim günlərinin sayını yazın.
- Ödənişsiz məzuniyyət təzyiqlə yazdırılır. Belə məzuniyyət işçinin öz ərizəsi ilə verilir. İş az olduğu üçün sizi bu ərizəni yazmağa məcbur edirlərsə, imzalamayın və Dövlət Əmək Müfəttişliyi Xidmətinə müraciət edin.
- Təsdiqedici sənəd əlavə edilmir. Sosial məzuniyyət və qanunda sadalanan hallarda verilən ödənişsiz məzuniyyət sənədsiz rəsmiləşdirilmir, müavinətin ödənilməsi də gecikir.
- Əmr gözlənilmir. Rəhbərin şifahi icazəsi ilə məzuniyyətə çıxan işçinin yoxluğu sonradan işə çıxmamaq kimi qiymətləndirilə bilər. Əmrlə tanış olmadan işdən ayrılmayın.
Yadda saxla
- Ərizədə məzuniyyətin növünü, başlanma tarixini və təqvim günlərinin sayını yazın.
- Əsas əmək məzuniyyəti ən azı 21 təqvim günüdür.
- 2026-cı ildən məzuniyyət dövrü üçün orta əmək haqqı sonuncu əmək haqqından az olmamaqla saxlanılır.
- Sosial məzuniyyət üçün ərizəyə təsdiqedici sənəd əlavə olunur.
- Məzuniyyət əmrlə rəsmiləşdirilir; ərizənin ikinci nüsxəsinə qəbul qeydi yazdırın.
Tez-tez verilən suallar
İşəgötürən məzuniyyət verməkdən imtina edə bilərmi?
Əmək məzuniyyəti hər iş ili üçün verilməlidir və işəgötürən bu hüququ əlinizdən ala bilməz; məzuniyyətin vaxtı isə, bir qayda olaraq, məzuniyyət cədvəli ilə müəyyənləşir. Ödənişsiz məzuniyyəti qanunda sadalanan hallar istisna olmaqla işəgötürən verməyə borclu deyil.
Məzuniyyətdə xəstələnsəm, o günlər itirmi?
Xeyr. Xəstəlik vərəqəsini işəgötürənə təqdim edin: məzuniyyət, bir qayda olaraq, xəstə olduğunuz günlər qədər uzadılır və ya başqa vaxta keçirilir.
İstifadə etmədiyim məzuniyyəti pulla almaq olarmı?
İşləyən işçinin əmək məzuniyyətini pul kompensasiyası ilə əvəz etmək, bir qayda olaraq, olmaz. İstifadə edilməmiş məzuniyyət günləri üçün kompensasiya əmək müqaviləsinə xitam verilərkən ödənilir.
Uşağa qulluq məzuniyyətini ata götürə bilərmi?
Bəli. Bu məzuniyyət yalnız anaya aid deyil: uşağa faktiki qulluq edən ata və ya digər ailə üzvü də onu ərizə ilə götürə bilər.
Hüquqi biliklərinizi yoxlayın
Abunə olun — bütün testlər, sınaq imtahanları və dərslər açılsın.
Abunə olƏlaqəli yazılar
Məqalə ümumi məlumat xarakteri daşıyır və konkret iş üzrə hüquqi yardımı əvəz etmir. Son yoxlama: Sentyabr 2026.
Oxşar materiallar
- MATERİALPrezumpsiya nədir: təqsirsizlikdən atalıq prezumpsiyasınaPrezumpsiya nədir: təqsirsizlik, atalıq, vicdanlılıq və təqsir prezumpsiyaları, təkzib edilən və edilməyən növlər, nümunələr və imtahan tələləri.4 dəq oxu
- MATERİAL50 latın hüquqi ifadəsi azərbaycanca izahı iləLatın hüquqi ifadələri azərbaycanca: pacta sunt servanda, non bis in idem, in dubio pro reo və daha 47 ifadənin mənası, tətbiqi və imtahan tələləri.4 dəq oxu
- MATERİALRoma hüququnun resepsiyası: Mülki Məcəlləmizə nə keçibRoma hüququnun resepsiyası: Boloniya qlossatorları, Fransa və Almaniya məcəllələri, Azərbaycan Mülki Məcəlləsinə keçən institutlar və imtahan tələləri…4 dəq oxu
- MATERİALRoma hüququ: imtahanda ən çox soruşulan 20 terminRoma hüququ terminləri: dominium, possessio, obligatio, stipulatio, mutuum, commodatum və daha 14 anlayış, bugünkü qarşılıqları və imtahan tələləri.4 dəq oxu
Şərhlər0
Hələ şərh yoxdur — ilk siz yazın.
Şərhlər yalnız qeydiyyatdan keçmiş istifadəçilər üçündür — spam və anonim yazılara qarşı.