İşəgötürən

İşəgötürən — qanunvericilikdə tərifi

3. İşəgötürən – tam fəaliyyət qabiliyyətli olub işçilərlə əmək müqaviləsi (kontrakt) bağlamaq, ona xitam vermək, yaxud onun şərtlərini dəyişdirmək hüququna malik mülkiyyətçi və ya onun təyin (müvəkkil) etdiyi müəssisənin rəhbəri, səlahiyyətli orqanı, habelə hüquqi şəxs yaratmadan sahibkarlıq və ya qeyri-sahibkarlıq fəaliyyətini (xüsusi notarius, xüsusi icra məmuru, vəkillik və mediator fəaliyyətini) həyata keçirən vergi ödəyicisi olan fiziki şəxs.

İşəgötürən nə deməkdir?

Qanun işəgötürən qismində iki qrup şəxsi göstərir. Birincisi, müəssisənin mülkiyyətçisi və ya onun təyin (müvəkkil) etdiyi rəhbər, səlahiyyətli orqan; müəssisə anlayışına dövlət və bələdiyyə orqanları, istənilən təşkilati-hüquqi formada yaradılmış hüquqi şəxslər, onların və xarici hüquqi şəxslərin filial və nümayəndəlikləri daxildir. İkincisi, hüquqi şəxs yaratmadan fəaliyyət göstərən vergi ödəyicisi fiziki şəxs, məsələn, xüsusi notarius, xüsusi icra məmuru, vəkil və ya mediator (Əmək Məcəlləsi, maddə 3). Hər iki halda işəgötürən tam fəaliyyət qabiliyyətli olmalıdır (Əmək Məcəlləsi, maddə 42).

İşəgötürən əmək müqavilələri bağlamaq, işçidən öhdəliklərin vaxtında və keyfiyyətlə yerinə yetirilməsini tələb etmək, işçini intizam məsuliyyətinə cəlb etmək və sınaq müddəti müəyyən etmək hüququna malikdir (Əmək Məcəlləsi, maddə 11). Onun əsas vəzifələrinə əmək müqaviləsinin şərtlərinə və əmək qanunvericiliyinə əməl etmək, cinsindən asılı olmayaraq işçilərə bərabər yanaşmaq, sosial sığorta haqlarını vaxtında və tam ödəmək daxildir (Əmək Məcəlləsi, maddə 12).

Nümunə

Hüquqi şəxs yaratmadan kafe açan və vergi ödəyicisi kimi qeydiyyatda olan fiziki şəxs işə götürdüyü aşpazla əmək müqaviləsi bağlayaraq işəgötürən olur.