Əmək münasibətləri

Əmək münasibətləri — qanunvericilikdə tərifi

4-1. Əmək münasibətləri – əmək qanunvericiliyində, kollektiv müqavilə və sazişlərdə nəzərdə tutulmuş öhdəliklərə uyğun olaraq işəgötürənlə qarşılıqlı razılıq əsasında müəyyən edilən iş yerində işçi tərəfindən onun işə qəbul (təyin) edildiyi, seçildiyi, bərpa olunduğu peşə və ya vəzifə üzrə əmək funksiyasının əməkhaqqı ödənilməklə şəxsən yerinə yetirilməsinə, daxili intizam qaydalarına riayət edilməsinə, işəgötürən tərəfindən işçinin əmək şəraitinin, təminatlarının və əməyinin mühafizəsinin təmin edilməsinə, habelə bu Məcəllənin prinsiplərinə əsaslanan münasibətlərdir.

Əmək münasibətləri nə deməkdir?

Əmək münasibətləri işçi ilə işəgötürən arasında qarşılıqlı razılıq əsasında yaranır və bir neçə əlamətlə fərqlənir: işçi əmək funksiyasını şəxsən və əmək haqqı ödənilməklə yerinə yetirir, daxili intizam qaydalarına riayət edir, işəgötürən isə onun əmək şəraitini, təminatlarını və əməyinin mühafizəsini təmin edir (Əmək Məcəlləsi, maddə 3). Bu münasibətləri Əmək Məcəlləsi tənzimləyir və o, fiziki şəxslərin əmək hüquqlarının minimum normalarını müəyyən edir (Əmək Məcəlləsi, maddə 2).

Əmək münasibətləri, bir qayda olaraq, əmək müqaviləsi elektron informasiya sistemində elektron sənəd formasında bağlandıqda yaranır (Əmək Məcəlləsi, maddə 7). Münasibətlər işəgötürənin əsas fəaliyyət sahəsinə aid işlərin görülməsi, vəzifəyə qəbul və ya təyin edilmə, əmək kitabçasının təqdim edilməsi kimi hallarda yarandıqda əmək münasibətləri sayılır və onların mülki hüquqi müqavilə ilə rəsmiləşdirilməsinə yol verilmir (Əmək Məcəlləsi, maddə 7).

Nümunə

Şirkətin mühasibi iş qrafikinə uyğun olaraq hər gün ofisdə işləyir və aylıq maaş alır; bu münasibət mülki müqavilə ilə deyil, əmək müqaviləsi ilə rəsmiləşdirilməlidir.