Tələbin güzəşti

Tələbin güzəşti — qanunvericilikdə tərifi

194.1. Tələb sahibi (kreditor) borclunun razılığı olmadan tələbi üçüncü şəxsə güzəşt edə bilər (tələbin güzəşti), bu şərtlə ki, həmin güzəşt öhdəliyin mahiyyətinə, onun borclu ilə razılaşmasına və ya qanunvericiliyə zidd olmasın.

Tələbin güzəşti nə deməkdir?

Tələbin güzəşti öhdəlikdə kreditorun dəyişməsidir: tələb sahibi ilə üçüncü şəxs arasında müqavilə bağlanır və üçüncü şəxs ilk kreditorun yerini tutur, borclu ilə bağlanmış müqaviləyə isə dəyişiklik edilməsi tələb olunmur (Mülki Məcəllə, maddə 194.2). Borclunun razılığı lazım deyil, lakin güzəşt öhdəliyin mahiyyətinə, borclu ilə razılaşmaya və qanunvericiliyə zidd olmamalıdır. Başqa qayda nəzərdə tutulmayıbsa, tələb yeni kreditora girov, ipoteka və zaminlik üzrə hüquqlarla birlikdə keçir (Mülki Məcəllə, maddə 196).

Kreditorun şəxsiyyəti ilə qırılmaz bağlı olan tələblərin, o cümlədən aliment və həyata və ya sağlamlığa vurulan zərərin ödənilməsi tələblərinin güzəştinə yol verilmir (Mülki Məcəllə, maddə 194.3). Yazılı və ya notarial əqdə əsaslanan tələbin güzəşti də müvafiq yazılı formada olmalıdır (Mülki Məcəllə, maddə 194.4). Güzəşt barədə məlumat verilənədək borclu öhdəliyi ilk kreditora icra edə bilər (Mülki Məcəllə, maddə 195), ilkin kreditora qarşı etirazlarını isə yeni kreditora qarşı da irəli sürə bilər (Mülki Məcəllə, maddə 199.1).

Nümunə

A şirkəti B-dən borcu tələb etmək hüququnu müqavilə ilə banka güzəşt edir; B-yə bu barədə məlumat verildikdən sonra o, borcu banka ödəməlidir.