Məhkəmə nəzarəti

Məhkəmə nəzarəti — qanunvericilikdə tərifi

Məhkəmə nəzarəti istintaq hərəkətlərinin məcburi aparıldığı, prosessual məcburiyyət tədbirinin tətbiq edildiyi, əməliyyat-axtarış tədbirinin həyata keçirildiyi və ya ibtidai araşdırmanın aparıldığı yer üzrə səlahiyyəti daxilində müvafiq birinci instansiya məhkəməsi tərəfindən həyata keçirilir.

Məhkəmə nəzarəti nə deməkdir?

Məhkəmə nəzarəti cinayət təqibi orqanlarının fəaliyyəti üzərində məhkəmənin həyata keçirdiyi yoxlamadır. Bu qaydada məhkəmə azadlıq, mənzil və şəxsi toxunulmazlıq, mülkiyyət hüququ, şəxsi sirrin saxlanılması kimi hüquqları məhdudlaşdıran istintaq hərəkətlərinin məcburi aparılmasına, prosessual məcburiyyət və əməliyyat-axtarış tədbirlərinin tətbiqinə dair vəsatət və təqdimatlara baxır (Cinayət-Prosessual Məcəllə, maddə 442.2.1). O, həmçinin cinayət prosesini həyata keçirən orqanın prosessual hərəkət və qərarlarından verilmiş şikayətlərə baxır (Cinayət-Prosessual Məcəllə, maddə 442.2.2).

Bu məsələlərə hakim təkbaşına baxır (Cinayət-Prosessual Məcəllə, maddə 442.3); onun qərarlarına hüquqları məhdudlaşdırılan şəxsin şikayəti və ya prokurorun protesti üzrə apellyasiya instansiyası məhkəməsi yenidən baxa bilər (Cinayət-Prosessual Məcəllə, maddə 442.4). Qanunda göstərilən bəzi istintaq hərəkətləri məhkəmə qərarı olmadan, müstəntiqin əsaslandırılmış qərarı ilə aparıldıqda, müstəntiq 24 saat ərzində məhkəməyə məlumat verir, 48 saat ərzində isə materialları təqdim edir (Cinayət-Prosessual Məcəllə, maddə 443.2), məhkəmə isə onun qanuniliyini 48 saat ərzində yoxlayır (Cinayət-Prosessual Məcəllə, maddə 443.3).