Əşyanın yüklülüyü

Əşyanın yüklülüyü — qanunvericilikdə tərifi

138.1. Əşyanın yüklülüyü – qanun və ya əqd əsasında əşyaya mülkiyyət hüququnun hər hansı formada məhdudlaşdırılmasıdır.

Əşyanın yüklülüyü nə deməkdir?

Yüklülük mülkiyyətçinin əşyaya dair səlahiyyətlərini daraldır: o, sahiblik, istifadə və sərəncam hüququnu başqasının hüququ nəzərə alınmaqla həyata keçirməli olur. Məsələn, servitut daşınmaz əşyanın digər daşınmaz əşya mülkiyyətçisinin xeyrinə yüklü edilməsidir (Mülki Məcəllə, maddə 255.1), ipoteka isə daşınmaz əşyalara, habelə rəsmi reyestrdə qeydə alınmalı olan daşınar əşyalara əşya hüquqlarının məhdudlaşdırılmasıdır (Mülki Məcəllə, maddə 269.4). Məcəllə bununla yanaşı hüququn yüklülüyünü də fərqləndirir: qanun və ya əqd əsasında mülki hüquqların və ya tələblərin hər hansı formada məhdudlaşdırılması (Mülki Məcəllə, maddə 138.2).

Daşınmaz əmlaka hüquqların məhdudlaşdırılması dövlət qeydiyyatına alınmalıdır (Mülki Məcəllə, maddə 139.1). Daşınmaz əmlak barəsində sərəncam verilərkən əmlakın mövcud yüklülüyü daşınmaz əmlakın dövlət reyestrində yoxlanılır (Mülki Məcəllə, maddə 144.2-1). Servitutla yüklü edilmiş daşınmaz əşyaya hüquqlar başqa şəxsə keçdikdə servitut saxlanılır (Mülki Məcəllə, maddə 255.7).

Nümunə

Qonşu sahənin mülkiyyətçisinin xeyrinə keçid servitutu ilə yüklü edilmiş torpaq sahəsini alan şəxs həmin keçidə yol verməyə davam etməlidir.