Yüksək təhlükə mənbəyi

Yüksək təhlükə mənbəyi — qanunvericilikdə tərifi

1108.1. Ətrafdakılar üçün yüksək təhlükə ilə bağlı fəaliyyəti (nəqliyyat vasitələrindən, mexanizmlərdən, yüksək gərginlikli elektrik enerjisindən, atom enerjisindən, partlayıcı maddələrdən, güclü təsir edən zəhərlərdən və i.a. istifadə edilməsi; tikinti fəaliyyətinin və onunla bağlı digər fəaliyyətin həyata keçirilməsi və s.) nəticəsində mülki hüquq pozuntusu törətmiş fiziki və hüquqi şəxslər yüksək təhlükə mənbəyinin vurduğu zərərin əvəzini ödəməyə borcludurlar, bu şərtlə ki, zərərin qarşısıalınmaz qüvvənin təsiri və ya zərərçəkənin qəsdi nəticəsində əmələ gəldiyini sübuta yetirməsinlər.

Yüksək təhlükə mənbəyi nə deməkdir?

Yüksək təhlükə mənbəyinin vurduğu zərərə görə məsuliyyətin xüsusiyyəti ondadır ki, sahib yalnız zərərin qarşısıalınmaz qüvvənin təsiri və ya zərərçəkənin qəsdi nəticəsində əmələ gəldiyini sübuta yetirdikdə məsuliyyətdən azad olur. Zərərin əvəzini ödəmək vəzifəsi mənbəyə mülkiyyət hüququ və ya digər qanuni əsasla, məsələn, icarə hüququ və ya nəqliyyat vasitəsini idarə etmək hüququna dair etibarnamə ilə sahiblik edən şəxsin üzərinə düşür (Mülki Məcəllə, maddə 1108.1).

Sahib mənbənin digər şəxslərin hüquqa zidd hərəkətləri nəticəsində onun sahibliyindən çıxdığını sübut edərsə, məsuliyyəti mənbəyə hüquqa zidd yiyələnmiş şəxslər daşıyır (Mülki Məcəllə, maddə 1108.2). Mənbələrin qarşılıqlı təsiri, məsələn, nəqliyyat vasitələrinin toqquşması nəticəsində üçüncü şəxslərə dəymiş zərər üçün sahiblər birgə məsuliyyət daşıyır, onların özlərinə dəymiş zərərin əvəzi isə ümumi əsaslarla ödənilir (Mülki Məcəllə, maddə 1108.3).

Nümunə

Avtomobilin vurması nəticəsində piyada xəsarət alarsa, avtomobilin sahibi zərərin qarşısıalınmaz qüvvə və ya piyadanın qəsdi nəticəsində yarandığını sübut etmədikcə zərərin əvəzini ödəməlidir.