Sübutetmə

Sübutetmə — qanunvericilikdə tərifi

Sübutetmə ittihamın qanuni, əsaslı və ədalətli həlli üçün əhəmiyyət kəsb edən halların müəyyən edilməsi məqsədi ilə sübutların əldə edilməsindən, yoxlanılmasından və qiymətləndirilməsindən ibarətdir.

138.2. Təqsirləndirilən şəxsin cinayət məsuliyyətinə cəlb olunması əsaslarını və onun təqsirli olub-olmamasını sübutetmə vəzifəsi ittihamçının üzərinə düşür.

Sübutetmə nə deməkdir?

Sübutetmə üç elementi birləşdirən fəaliyyətdir: sübutların əldə edilməsi, yoxlanılması və qiymətləndirilməsi. Yoxlama zamanı sübutlar təhlil olunur, bir-biri ilə müqayisə edilir, yeni sübutlar toplanır və mənbələrin mötəbərliyi müəyyənləşdirilir (Cinayət-Prosessual Məcəllə, maddə 144). Sübutetmənin predmetini cinayət hadisəsinin baş vermə faktı, şəxsin hadisə ilə əlaqəsi, əməldə cinayətin əlamətləri, şəxsin təqsirliliyi, cəzanı yüngülləşdirən və ağırlaşdıran hallar təşkil edir (Cinayət-Prosessual Məcəllə, maddə 139.0).

Sübut etmə vəzifəsinin ittihamçının üzərinə qoyulması təqsirsizlik prezumpsiyası ilə bağlıdır: təqsirləndirilən şəxs özünün təqsirsiz olmasını sübuta yetirməyə borclu deyil, ittihamı sübuta yetirmək və müdafiə dəlillərini təkzib etmək ittiham tərəfinin vəzifəsidir (Cinayət-Prosessual Məcəllə, maddə 21.3). İttihamın sübut olunmasında digər sübutlarla aradan qaldırıla bilməyən şübhələr şübhəli və ya təqsirləndirilən şəxsin xeyrinə təfsir edilir (Cinayət-Prosessual Məcəllə, maddə 145.3).