Ləyaqətsiz vərəsə

Ləyaqətsiz vərəsə — qanunvericilikdə tərifi

Miras qoyanın son iradəsini həyata keçirməsinə qəsdən maneə törətmiş və bununla da özünün və ya özünə yaxın şəxslərin vərəsəliyə çağırılmasına və ya miras paylarının artırılmasına kömək göstərmiş, yaxud vəsiyyət edənin vəsiyyətnamədə ifadə edilmiş son iradəsinə qarşı qəsdən cinayət və ya digər əxlaqsız hərəkət törətmiş şəxs (ləyaqətsiz vərəsə) nə qanun üzrə, nə də vəsiyyət üzrə vərəsə ola bilməz, bu şərtlə ki, həmin hallar məhkəmə tərəfindən təsdiq edilsin.

Ləyaqətsiz vərəsə nə deməkdir?

Ləyaqətsizlik şəxsi həm qanun, həm də vəsiyyət üzrə vərəsəlikdən kənarlaşdırır. Bunun üçün iki əsasdan biri olmalıdır: ya şəxs miras qoyanın son iradəsini həyata keçirməsinə qəsdən mane olub və bununla özünün və ya yaxın şəxslərinin vərəsəliyə çağırılmasına, yaxud miras paylarının artırılmasına kömək göstərib, ya da vəsiyyətnamədə ifadə olunmuş son iradəyə qarşı qəsdən cinayət və ya digər əxlaqsız hərəkət törədib. Yalnız qəsdli davranış nəzərə alınır və bu hallar məhkəmə tərəfindən təsdiq edilməlidir (Mülki Məcəllə, maddə 1137).

Ləyaqətsiz vərəsə sayılmış şəxsin xeyrinə mirasdan imtina yolverilməzdir və belə imtina barəsində digər vərəsələr məhkəməyə şikayət verə bilərlər (Mülki Məcəllə, maddə 1261). Ləyaqətsiz vərəsəni yalnız qanun üzrə vərəsəlikdən kənarlaşdırılan şəxslərdən fərqləndirmək lazımdır: valideynlik hüquqlarından məhrum edilmiş və mirasın açıldığı günədək bu hüquqları bərpa olunmamış valideynlər, habelə miras qoyanı saxlamaq vəzifəsindən qəti surətdə boyun qaçırdığı məhkəmə tərəfindən təsdiq edilmiş şəxslər qanun üzrə vərəsə ola bilməzlər (Mülki Məcəllə, maddə 1138).