Hüquqi terminSahibkarlıq və rəqabət
Çarter
Həmçinin: reys çarteri
QISACA
Dənizlə yük daşınması üçün bütün gəminin, onun bir hissəsinin və ya müəyyən gəmi yerlərinin verilməsi şərti ilə bağlanan yük daşıma müqaviləsi.
Çarter — qanunvericilikdə tərifi
87.3. Dənizlə yük daşınması müqaviləsi bağlana bilər:
87.3.1. dənizlə yük daşınması üçün bütün gəminin, onun bir hissəsinin və ya müəyyən gəmi yerlərinin verilməsi şərti ilə (çarter);
87.3.2. belə şərt olmadan.
Çarter nə deməkdir?
Çarter dənizlə yük daşınması müqaviləsinin bir formasıdır: daşıyıcı yükü daşımaqla yanaşı, fraxtedənə bütün gəmini, onun bir hissəsini və ya müəyyən gəmi yerlərini verməyi öhdəsinə götürür. Belə müqaviləni bağlayan şəxs fraxtedən adlanır (Ticarət Gəmiçiliyi Məcəlləsi, maddə 87.5). Çarterə tərəflərin və gəminin adı, yükün növü, fraxtın məbləği, yükvurma və təyinat yerləri daxil edilir, o, daşıyıcı və fraxtedən və ya onların nümayəndələri tərəfindən imzalanır (Ticarət Gəmiçiliyi Məcəlləsi, maddə 90).
Reys çarteri gəmini müəyyən müddətə fraxtetmə müqaviləsindən (taym-çarterdən) fərqlənir: taym-çarterdə gəmi sahibi gəmini heyət üzvlərinin xidmətləri ilə birlikdə müəyyən müddətə istifadəyə verir və müqavilə yazılı formada bağlanır (Ticarət Gəmiçiliyi Məcəlləsi, maddə 152). Berbout-çarterdə isə gəmi heyətsiz və təchiz olunmamış halda fraxtedənin istifadəsinə və sahibliyinə verilir; bu müqavilə də yazılı formada bağlanır (Ticarət Gəmiçiliyi Məcəlləsi, maddə 163).
Mənbə: Azərbaycan Respublikasının Ticarət Gəmiçiliyi Məcəlləsi, maddə 87.3