Şərəf və ləyaqətin müdafiəsi hüququ

Şərəf və ləyaqətin müdafiəsi hüququ — qanunvericilikdə tərifi

I. Hər kəsin öz şərəf və ləyaqətini müdafiə etmək hüququ vardır.

II. Şəxsiyyətin ləyaqəti dövlət tərəfindən qorunur. Heç bir hal şəxsiyyətin ləyaqətinin alçaldılmasına əsas verə bilməz.

III. Heç kəsə işgəncə və əzab verilə bilməz. Heç kəs insan ləyaqətini alçaldan rəftara və ya cəzaya məruz qala bilməz. Özünün könüllü razılığı olmadan heç kəsin üzərində tibbi, elmi və başqa təcrübələr aparıla bilməz.

Şərəf və ləyaqətin müdafiəsi hüququ nə deməkdir?

Şərəf və ləyaqətin müdafiəsi hüququ insanın şəxsiyyət kimi dəyərini və cəmiyyətdəki nüfuzunu qoruyur, şəxsiyyətin ləyaqətinin qorunması isə dövlətin vəzifəsidir. Konstitusiyada göstərilən qadağalar — işgəncə, ləyaqəti alçaldan rəftar və cəza, könüllü razılıq olmadan tibbi, elmi və başqa təcrübələr — mütləqdir: bu hüquqlar məhdudlaşdırıla bilməz və onlara dair qeyd-şərtlər müəyyən edilə bilməz (İnsan hüquq və azadlıqlarının həyata keçirilməsinin tənzimlənməsi haqqında Konstitusiya Qanunu, maddə 2).

Şərəf və ləyaqətin müdafiəsi müxtəlif hüquq sahələrində təmin olunur. Fiziki şəxs şərəfini, ləyaqətini və ya işgüzar nüfuzunu ləkələyən məlumatların məhkəmə qaydasında təkzibini tələb edə bilər, bu şərtlə ki, məlumatı yayan onun həqiqətə uyğun olduğunu sübuta yetirməsin (Mülki Məcəllə, maddə 23.1). Kütləvi çıxışlarda, mediada və ya internet informasiya ehtiyatında yayılan böhtan cinayət məsuliyyətinə səbəb olur (Cinayət Məcəlləsi, maddə 147).

Nümunə

Mediada haqqında yalan və ləyaqətini alçaldan məlumat yayılmış şəxs həmin mediada təkzib dərc edilməsini tələb edə bilər.