Hüquqi terminSahibkarlıq və rəqabət
Şaquli saziş
QISACA
Bir-biri ilə rəqib olmayan, alqı-satqı münasibətində olan şirkətlər, məsələn, istehsalçı ilə distribüter arasında bağlanan saziş.
Şaquli saziş — qanunvericilikdə tərifi
1.1.42. şaquli saziş – bir-biri ilə alqı-satqı münasibətində olan və ya ola bilən və rəqib olmayan təsərrüfat subyektlərinin və ya digər subyektlərin öz aralarında bağladıqları, yaxud təsərrüfat subyektləri ilə digər subyektlər arasında bağlanılan saziş; …
Şaquli saziş nə deməkdir?
Şaquli saziş istehsal-satış zəncirinin müxtəlif pillələrindəki subyektlər arasında bağlanır: istehsalçı ilə topdansatıcı, topdansatıcı ilə pərakəndəçi. Belə saziş özlüyündə qadağan deyil, lakin alıcının təkrar satış qiymətini müəyyən etmək imkanının məhdudlaşdırılması, satış ərazisinin və müştərilərin əsassız məhdudlaşdırılması kimi şərtləri nəzərdə tutan şaquli sazişlər qadağandır və bağlandığı andan əhəmiyyətsizdir (Rəqabət Məcəlləsi, maddə 12.1).
Satıcı təkrar satış qiymətinin minimum həddini yalnız tövsiyə edə (Rəqabət Məcəlləsi, maddə 12.1.1.1), maksimum satış qiymətini isə müəyyən edə bilər (Rəqabət Məcəlləsi, maddə 12.1.1.2). Üç ildən artıq müddətə nəzərdə tutulan rəqabət aparmama öhdəliyi də, qanunda göstərilən istisna nəzərə alınmaqla, qadağandır (Rəqabət Məcəlləsi, maddə 12.2.1). İştirakçılardan hər birinin bazar payı 15 faizdən artıq olmadıqda şaquli saziş azəhəmiyyətli sayıla bilər (Rəqabət Məcəlləsi, maddə 14.1.2), rəqiblər arasında bağlanan şaquli sazişlərə isə üfüqi sazişlərin qaydaları tətbiq olunur (Rəqabət Məcəlləsi, maddə 11.3).
Nümunə
İstehsalçının distribüterə məhsulu müəyyən qiymətdən ucuz satmağı qadağan etməsi şaquli sazişdə yolverilməz şərtdir.
Mənbə: Azərbaycan Respublikasının Rəqabət Məcəlləsi, maddə 1.1.42