Hüquqi terminİnzibati hüquq
İnzibati məsuliyyəti yüngülləşdirən hallar
Həmçinin: inzibati xətada yüngülləşdirən hallar
QISACA
İnzibati tənbeh seçilərkən şəxsin xeyrinə nəzərə alınan hallar: səmimi peşmançılıq, zərərin könüllü ödənilməsi, yetkinlik yaşına çatmama və digərləri.
Qanunvericilikdə tərifi
32.1. İnzibati tənbeh tətbiq edilərkən, məsuliyyəti yüngülləşdirən hallar aşağıdakılar hesab edilir:
32.1.1. inzibati xəta törətmiş şəxsin səmimi peşmançılığı;
32.1.2. inzibati xətanın yetkinlik yaşına çatmayanlar tərəfindən törədilməsi;
32.1.3. inzibati xətanın hamilə qadın və ya himayəsində azyaşlı uşağı olan qadın tərəfindən törədilməsi;
32.1.4. inzibati xətanın fiziki və ya psixi məcburiyyət təsiri altında, yaxud maddi, xidməti və ya sair cəhətdən asılılıq nəticəsində törədilməsi;
32.1.5. inzibati xətanın zəruri müdafiənin və ya son zərurətin bu Məcəllə ilə müəyyən edilmiş şərtlərini pozmaqla törədilməsi; …
Sadə dildə izah
Məsuliyyəti yüngülləşdirən hallar tənbehin növünü və miqdarını şəxsin xeyrinə seçməyə əsas verir. Məcəllə onların yeddisini sadalayır: səmimi peşmançılıq; xətanın yetkinlik yaşına çatmayan, hamilə qadın və ya azyaşlı uşağı olan qadın tərəfindən törədilməsi; məcburiyyət və ya asılılıq təsiri; zəruri müdafiə və son zərurət şərtlərinin pozulması; zərərçəkənin qanunsuz və ya əxlaqsız hərəkətlərinin doğurduğu affekt vəziyyəti; zərərin aradan qaldırılması və ya könüllü ödənilməsi.
Ağırlaşdıran hallardan fərqli olaraq bu siyahı açıqdır: hakim orada göstərilməmiş başqa halları da yüngülləşdirən hal kimi nəzərə ala bilər (İnzibati Xətalar Məcəlləsi, maddə 32.2). Lakin Xüsusi hissənin maddəsində xəta tərkibinin əlaməti kimi nəzərdə tutulmuş hal tənbeh tətbiq edilərkən təkrar nəzərə alına bilməz (İnzibati Xətalar Məcəlləsi, maddə 32.3). Yüngülləşdirən hallar tənbeh tətbiq etmənin ümumi qaydaları çərçivəsində qiymətləndirilir (İnzibati Xətalar Məcəlləsi, maddə 31.2).
Mənbə: Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsi, maddə 32.1