Emansipasiya

Emansipasiya — qanunvericilikdə tərifi

28.4. On altı yaşı tamam olmuş yetkinlik yaşına çatmayan əmək müqaviləsi üzrə işləyirsə və ya valideynlərinin, övladlığa götürənlərin və ya himayəçinin razılığı ilə sahibkarlıq fəaliyyəti ilə məşğul olursa, tam fəaliyyət qabiliyyətli sayıla bilər. Hər iki valideynin, övladlığa götürənlərin və ya himayəçinin razılığına əsasən qəyyumluq və himayəçilik orqanının qərarı ilə, belə razılıq olmadıqda isə məhkəmənin qərarı ilə yetkinlik yaşına çatmayan tam fəaliyyət qabiliyyətli sayılır (emansipasiya).

Emansipasiya nə deməkdir?

Emansipasiya yetkinlik yaşına çatmamış şəxsin on səkkiz yaşından əvvəl tam fəaliyyət qabiliyyəti əldə etməsidir. Bunun üçün iki şərt tələb olunur: şəxsin on altı yaşı tamam olmalı və o, əmək müqaviləsi üzrə işləməli və ya valideynlərinin, övladlığa götürənlərin və ya himayəçinin razılığı ilə sahibkarlıq fəaliyyəti ilə məşğul olmalıdır.

Emansipasiya barədə qərarı hər iki valideynin, övladlığa götürənlərin və ya himayəçinin razılığı əsasında qəyyumluq və himayəçilik orqanı, belə razılıq olmadıqda isə məhkəmə qəbul edir. Emansipasiyadan sonra valideynlər, övladlığa götürənlər və himayəçi tam fəaliyyət qabiliyyətli sayılmış yetkinlik yaşına çatmayanın öhdəlikləri, o cümlədən onun ziyan vurması nəticəsində əmələ gəlmiş öhdəliklər üçün məsuliyyət daşımırlar (Mülki Məcəllə, maddə 28.5). Beləliklə, emansipasiya olunmuş yetkinlik yaşına çatmayan əqdləri valideynlərin razılığı olmadan bağlayır və öhdəlikləri üzrə özü cavabdehdir.

Nümunə

Əmək müqaviləsi ilə emalatxanada işləyən 16 yaşlı yeniyetmə valideynlərinin razılığı ilə qəyyumluq və himayəçilik orqanının qərarı əsasında tam fəaliyyət qabiliyyətli sayıla bilər.