Hüquqi terminCinayət hüququ
Cəzanın çəkilməsinin təxirə salınması
Həmçinin: cəzaçəkmənin təxirə salınması
QISACA
Məhkum edilmiş hamilə qadının, azyaşlı uşağı olan qadının və ya uşağını təkbaşına böyüdən kişinin cəzaçəkməsinin məhkəmə tərəfindən təxirə salınması.
Cəzanın çəkilməsinin təxirə salınması — qanunvericilikdə tərifi
Şəxsiyyət əleyhinə ağır və ya xüsusilə ağır cinayət törətməyə görə beş ildən çox müddətə azadlıqdan məhrum etməyə məhkum edilmiş şəxslər istisna olmaqla, məhkəmə məhkum edilmiş hamilə qadınlar və ya on dörd yaşına qədər uşağı olan qadınlar, habelə on dörd yaşına çatmamış uşağını təkbaşına böyüdən kişilər tərəfindən uşaq on dörd yaşına çatanadək cəzanın çəkilməsini təxirə sala bilər.
Cəzanın çəkilməsinin təxirə salınması nə deməkdir?
Təxirəsalma hamilə və azyaşlı uşaqlı məhkumlar üçün nəzərdə tutulmuş xüsusi imkandır. Məhkəmə onu hamilə qadınlar, on dörd yaşına qədər uşağı olan qadınlar və on dörd yaşına çatmamış uşağını təkbaşına böyüdən kişilər barəsində uşaq on dörd yaşına çatanadək tətbiq edə bilər. Şəxsiyyət əleyhinə ağır və ya xüsusilə ağır cinayətə görə beş ildən çox müddətə azadlıqdan məhrum edilmiş şəxslərə bu imkan şamil olunmur.
Məhkum xəbərdarlıqdan sonra uşaqdan imtina etdikdə və ya onun tərbiyəsindən boyun qaçırmaqda davam etdikdə məhkəmə təxirəsalmanı ləğv edib şəxsi cəzanı çəkməyə göndərə bilər (Cinayət Məcəlləsi, maddə 79.2). Uşaq on dörd yaşına çatdıqda məhkəmə şəxsi cəzanın çəkilməmiş hissəsindən azad edir və ya onu daha yüngül cəza ilə əvəz edir (Cinayət Məcəlləsi, maddə 79.3). Təxirəsalma dövründə qəsdən az ağır, ağır və ya xüsusilə ağır cinayət törədildikdə təxirəsalma mütləq ləğv edilir (Cinayət Məcəlləsi, maddə 79.5).
Nümunə
İki yaşlı uşağını təkbaşına böyüdən və az ağır cinayətə görə azadlıqdan məhrum edilmiş ata barəsində məhkəmə cəzanın çəkilməsini uşaq on dörd yaşına çatanadək təxirə sala bilər.
Mənbə: Azərbaycan Respublikasının Cinayət Məcəlləsi, maddə 79.1