Hüquqi terminSahibkarlıq və rəqabət
Aşağı inhisar qiyməti
QISACA
Hökmran mövqe tutan şirkətin rəqibləri bazardan sıxışdırmaq və ya öz xərcini satıcının hesabına ödəmək üçün tətbiq etdiyi süni aşağı qiymət.
Aşağı inhisar qiyməti — qanunvericilikdə tərifi
1.1.4. aşağı inhisar qiyməti – hökmran mövqe tutmuş təsərrüfat subyektinin öz xərcini satıcının hesabına ödəmək məqsədilə aldığı məhsullara müəyyənləşdirdiyi aşağı qiymət, yaxud hökmran mövqe tutmuş təsərrüfat subyektinin rəqibləri bazardan sıxışdırıb çıxarmaq məqsədilə satdığı məhsullara tətbiq etdiyi rəqabət şəraitində formalaşan qiymətlərdən aşağı qiymət; …
Aşağı inhisar qiyməti nə deməkdir?
Aşağı inhisar qiyməti iki formada təzahür edir: hökmran mövqe tutan təsərrüfat subyekti ya aldığı məhsullara öz xərcini satıcının hesabına ödəmək üçün aşağı qiymət qoyur, ya da rəqibləri bazardan çıxarmaq üçün satdığı məhsulu rəqabət şəraitində formalaşan qiymətdən ucuz satır. Belə qiymətin tətbiqi hökmran mövqedən sui-istifadə halıdır (Rəqabət Məcəlləsi, maddə 16.2.1).
Qiymətin aşağı inhisar qiyməti sayılması üçün meyarların hamısı birlikdə olmalıdır: qiymət müvafiq və ya müqayisə edilə bilən rəqabətli bazardakı qiymətdən aşağıdır, xərclər dəyişməz qalıb və ya qiymət dəyişikliyi ilə mütənasib deyil, qiyməti formalaşdıran ümumi şərtlər isə dəyişməyib (Rəqabət Məcəlləsi, maddə 17). Hökmran subyektin aşağı qiymət tətbiq etməklə müəyyən müddət mənfəət əldə etməməsi və ya itki verməsi rəqabət orqanı tərəfindən sübut edilməlidir (Rəqabət Məcəlləsi, maddə 17.1.3).
Nümunə
Bazarın yarıdan çoxuna sahib olan istehsalçı yeni rəqibi bazardan çıxarmaq üçün aylarla məhsulunu zərərinə ucuz satırsa, bu, aşağı inhisar qiymətinin tətbiqi kimi qiymətləndirilə bilər.
Mənbə: Azərbaycan Respublikasının Rəqabət Məcəlləsi, maddə 1.1.4