Aldatma

Aldatma — qanunvericilikdə tərifi

339.2. Şəxs əqd bağlanması məqsədilə aldadıldıqda həmin əqdi mübahisələndirə bilər. Belə mübahisələndirmə əqdin aldatma olmadan bağlana bilməyəcəyinin aşkar olduğu hallarda həyata keçirilir.

Aldatma nə deməkdir?

Mülki hüquqda aldatma iradə ifadəsinin azadlığını pozan haldır: şəxs əqd bağlamağa yanlış təsəvvür əsasında razılıq verir. Aldadılmış şəxs əqdi mübahisələndirə bilər, bu şərtlə ki, əqdin aldatma olmadan bağlana bilməyəcəyi aşkar olsun. Aldatma susma ilə də törədilə bilər: tərəf aşkar edilsəydi, digər tərəfin əqd bağlamayacağı hallar barədə susmuşsa, aldadılmış tərəf əqdi mübahisələndirə bilər; belə məlumat vermək vəzifəsi isə yalnız digər tərəf bunu vicdanla gözlədikdə yaranır (Mülki Məcəllə, maddə 339.2).

Aldadanın fayda götürmək və ya zərər vurmaq məqsədi güdüb-güdməməsinin əhəmiyyəti yoxdur. Üçüncü şəxs aldatdıqda əqd o halda mübahisələndirilə bilər ki, əqddən fayda götürən şəxs aldatmadan xəbərdar olsun və ya xəbərdar olmalı olsun; hər iki tərəf aldatmışsa, heç biri buna istinad edə bilməz (Mülki Məcəllə, maddə 339.3). Əqd maraqlı şəxsin etibarsızlıq əsasını bildiyi və ya bilməli olduğu gündən bir il ərzində mübahisə edilə bilər (Mülki Məcəllə, maddə 354.2).

Nümunə

Satıcı mənzil barədə məhkəmə mübahisəsi olduğunu bilə-bilə alıcıya demir; alıcı bunu sonradan öyrəndikdə müqaviləni aldatmaya görə mübahisələndirə bilər.