Aktiv seçki hüququ

Aktiv seçki hüququ — qanunvericilikdə tərifi

12.1. Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 56-cı maddəsində və bu Məcəllənin 14-cü maddəsində nəzərdə tutulan hallar istisna olmaqla, Milli Məclisə seçkilərin, Prezident seçkilərinin, bələdiyyələrə seçkilərin, referendumun keçirilməsi günü (həmin gün də daxil olmaqla) 18 yaşına çatmış Azərbaycan Respublikasının hər bir vətəndaşının seçmək, referendumda səs vermək, seçkilərin (referendumun) gedişini müşahidə etmək, seçkiqabağı (referendumqabağı) təşviqatda iştirak etmək, bu Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş seçki hərəkətlərində və referendumun hazırlanması ilə bağlı hərəkətlərin həyata keçirilməsində iştirak etmək hüququ — aktiv seçki hüququ vardır.

Aktiv seçki hüququ nə deməkdir?

Aktiv seçki hüququ seçicinin hüququdur. Onun əsas şərti yaşdır: vətəndaş seçki və ya referendum günü (həmin gün də daxil olmaqla) 18 yaşına çatmalıdır. Hüquq yalnız səs verməyi deyil, təşviqatda, müşahidədə və digər seçki hərəkətlərində iştirakı da əhatə edir. Məhkəmənin qərarı ilə fəaliyyət qabiliyyətsizliyi təsdiq olunmuş şəxslər bu hüquqdan məhrumdur (Seçki Məcəlləsi, maddə 12.4).

Hüquq vətəndaşın daimi yaşadığı seçki məntəqəsində, yəni seçkilərin təyin edilməsi haqqında qərarın dərcindən əvvəlki 12 ayın azı 6 ayı ərzində yaşadığı yerdə həyata keçirilir (Seçki Məcəlləsi, maddə 9.1). Azərbaycanda azı 5 il daimi yaşayan vətəndaşlığı olmayan şəxslər səsvermədə iştirak edə bilərlər (Seçki Məcəlləsi, maddə 12.2), müvafiq bələdiyyənin ərazisində azı 5 il yaşayan əcnəbilər isə qarşılıqlılıq şərti ilə bələdiyyə seçkilərində səs verə bilərlər (Seçki Məcəlləsi, maddə 12.3).

Nümunə

Seçki günü 18 yaşı tamam olan gənc həmin gün səs verə bilər, çünki yaş həddinə çatdığı gün də nəzərə alınır.