Hüquqi terminCinayət hüququ
Zəruri müdafiə həddini aşma
Həmçinin: zəruri müdafiə həddinin aşılması
QISACA
Qəsdin xarakterinə və ictimai təhlükəlilik dərəcəsinə açıq-aşkar uyğun gəlməyən, qəsdən törədilən müdafiə hərəkətləri.
Zəruri müdafiə həddini aşma — qanunvericilikdə tərifi
Qəsdin xarakterinə və ictimai təhlükəlilik dərəcəsinə açıq-aşkar uyğun gəlməyən qəsdən törədilən hərəkətlər zəruri müdafiə həddini aşmaq hesab edilir.
Zəruri müdafiə həddini aşma nə deməkdir?
Müdafiə hüququ hüdudsuz deyil: müdafiə vasitələri və vurulan zərər qəsdin xarakterinə və təhlükəlilik dərəcəsinə uyğun olmalıdır. Hədd yalnız uyğunsuzluq açıq-aşkar olduqda və hərəkət qəsdən törədildikdə aşılmış sayılır. Uyğunsuzluq açıq-aşkar deyilsə və ya zərər qəsdən vurulmayıbsa, həddin aşılması yoxdur.
Həddi aşma əməlin cinayət olmasını aradan qaldırmır, lakin daha yüngül məsuliyyətə səbəb olur. Xüsusi hissədə zəruri müdafiə həddini aşmaqla qəsdən adam öldürmə (Cinayət Məcəlləsi, maddə 123.1) və qəsdən sağlamlığa ağır zərər vurma (Cinayət Məcəlləsi, maddə 130.1) ayrıca, daha yüngül sanksiyalı tərkiblər kimi nəzərdə tutulub. Bundan başqa, zəruri müdafiənin şərtlərini pozmaqla cinayət törədilməsi cəzanı yüngülləşdirən hal sayılır (Cinayət Məcəlləsi, maddə 59.1.7).
Mənbə: Azərbaycan Respublikasının Cinayət Məcəlləsi, maddə 36.3