Xalq suverenliyi

Xalq suverenliyi — qanunvericilikdə tərifi

I. Sərbəst və müstəqil öz müqəddəratını həll etmək və öz idarəetmə formasını müəyyən etmək Azərbaycan xalqının suveren hüququdur.

II. Azərbaycan xalqı öz suveren hüququnu bilavasitə ümumxalq səsverməsi – referendum və ümumi, bərabər və birbaşa seçki hüququ əsasında sərbəst, gizli və şəxsi səsvermə yolu ilə seçilmiş nümayəndələri vasitəsilə həyata keçirir.

Xalq suverenliyi nə deməkdir?

Xalq suverenliyi xalqın öz taleyini və dövlət idarəetməsinin formasını sərbəst və müstəqil şəkildə özünün müəyyən etməsi deməkdir. Konstitusiya bunu Azərbaycan xalqının suveren hüququ kimi tanıyır və dövlət hakimiyyətinin yeganə mənbəyinin xalq olması prinsipi ilə əlaqələndirir (Konstitusiya, maddə 1).

Suveren hüquq iki formada həyata keçirilir: xalq öz iradəsini ya bilavasitə, referendumda səs verməklə, ya da seçkilərdə seçdiyi nümayəndələr vasitəsilə ifadə edir. Konstitusiyanın qəbul edilməsi, ona dəyişikliklər edilməsi və dövlət sərhədlərinin dəyişdirilməsi yalnız referendumla həll oluna bilər, vergilər və dövlət büdcəsi, amnistiya və əfv etmə məsələləri üzrə isə referendum keçirilə bilməz (Konstitusiya, maddə 3).