Təxirəsalıcı şərt

Təxirəsalıcı şərt — qanunvericilikdə tərifi

328.6. Əqddə nəzərdə tutulan hüquq və vəzifələrin əmələ gəlməsi gələcəkdə gözlənilən və ya naməlum hadisədən və ya artıq baş versə də, hələlik tərəflərə bəlli olmayan hadisədən asılı olduqda əqd təxirəsalıcı şərtlə bağlanmış sayılır.

Təxirəsalıcı şərt nə deməkdir?

Şərtlə bağlanmış əqddə tərəflər hüquq və vəzifələrin yaranmasını baş verib-verməyəcəyi məlum olmayan hallardan asılı edirlər (Mülki Məcəllə, maddə 328.1). Təxirəsalıcı şərtdə əqd bağlanır, lakin onun hüquqi nəticələri şərt kimi göstərilən hadisə baş verənədək yaranmır. Bu hadisə gələcəkdə gözlənilən, naməlum və ya artıq baş vermiş, lakin hələlik tərəflərə bəlli olmayan hadisə ola bilər (Mülki Məcəllə, maddə 328.6).

Ləğvedici şərtdən fərqi budur ki, ləğvedici şərtin baş verməsi artıq qüvvədə olan əqdə xitam verir (Mülki Məcəllə, maddə 328.7). Məcəllənin tələblərinə zidd və ya icrası mümkün olmayan şərt etibarsızdır və ondan asılı əqd də etibarsız olur (Mülki Məcəllə, maddə 328.2); baş verməsi yalnız tərəflərin arzusundan asılı olan şərt də etibarsızdır (Mülki Məcəllə, maddə 328.3). Şərt baş verənədək tərəf öhdəliklərin icrasına mane ola biləcək hərəkətlər edə bilməz (Mülki Məcəllə, maddə 328.8).

Nümunə

A mənzilini B-yə, B-nin oğlu Bakıdakı universitetə qəbul olunacağı təqdirdə kirayəyə verməyi razılaşdırır; kirayə münasibəti yalnız qəbul faktı baş verdikdə yaranır.