Hüquqi terminSeçki hüququ
Passiv seçki hüququ
Həmçinin: seçilmək hüququ
QISACA
Aktiv seçki hüququna malik vətəndaşın Konstitusiyanın tələblərinə cavab verdikdə Milli Məclisin deputatı, Prezident və ya bələdiyyə üzvü seçilmək hüququ.
Passiv seçki hüququ — qanunvericilikdə tərifi
13.1. Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 56-cı maddəsində və bu Məcəllədə nəzərdə tutulan hallar istisna olmaqla, aktiv seçki hüququna malik olan hər bir vətəndaşın referendum üzrə təşviqat qruplarının yaradılmasının təşəbbüsçüsü olmaq, Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyası ilə müəyyən edilmiş Prezidentliyə, deputatlığa, bələdiyyə üzvlüyünə namizədlər üçün irəli sürülən tələblərə cavab verdikdə, Milli Məclisin deputatı, Prezident, bələdiyyə üzvü seçilmək hüququ — passiv seçki hüququ vardır.
Passiv seçki hüququ nə deməkdir?
Passiv seçki hüququ seçilmək hüququdur və aktiv seçki hüququndan asılıdır: seçmək hüququ olmayan şəxs seçilə də bilməz. Bundan əlavə, namizəd vəzifə üçün Konstitusiyada qoyulan tələblərə cavab verməlidir. Məsələn, Prezident seçilmək üçün ölkədə 10 ildən artıq daimi yaşamaq, ali təhsilli olmaq və ikili vətəndaşlığın olmaması tələb olunur (Konstitusiya, maddə 100). Bələdiyyə üzvlüyünə isə müvafiq seçki dairəsində daimi yaşayan vətəndaşlar seçilə bilər (Seçki Məcəlləsi, maddə 212).
Azadlıqdan məhrum etmə yerlərində cəza çəkən şəxslərin, ağır və xüsusilə ağır cinayətlərə görə məhkum olunmuşların, ikili vətəndaşlığı olanların və xarici dövlətlər qarşısında öhdəliyi olanların passiv seçki hüququ yoxdur (Seçki Məcəlləsi, maddə 13.3). Bundan başqa, hərbi qulluqçular, hakimlər, dövlət qulluqçuları və din xadimləri həmin vəzifədə (fəaliyyətdə) olduqları müddətdə deputat, Prezident və ya bələdiyyə üzvü ola bilməzlər (Seçki Məcəlləsi, maddə 14.2).
Nümunə
İkili vətəndaşlığı olan Azərbaycan vətəndaşı ikinci vətəndaşlığı qalanadək deputat, Prezident və ya bələdiyyə üzvü seçilə bilməz.
Mənbə: Azərbaycan Respublikasının Seçki Məcəlləsi, maddə 13.1