Məhkəmənin yardım etmək vəzifəsi

Məhkəmənin yardım etmək vəzifəsi — qanunvericilikdə tərifi

Məhkəmə qaldırılan iddialarda yol verilən formal xətaların aradan qaldırılmasında, aydın olmayan iddia tələblərinin dəqiqləşdirilməsində, yanlış iddia növlərinin münasibləri ilə əvəz olunmasında, natamam faktiki məlumatların tamamlanmasında, eləcə də işin hallarının müəyyənləşdirilməsi və qiymətləndirilməsi baxımından əhəmiyyət kəsb edən izahatların təqdim olunmasında proses iştirakçılarına yardım etməyə borcludur.

Məhkəmənin yardım etmək vəzifəsi nə deməkdir?

Məhkəmənin yardım etmək vəzifəsi inzibati məhkəmə icraatının prinsiplərindən biridir və şəxsin hüquqlarının müdafiəsinin iddianın formal qüsurlarına görə əngəllənməməsinə xidmət edir. Bu vəzifə hazırlıq icraatında da özünü göstərir: sədrlik edən hakim iştirakçılara ərizə, vəsatət və izahatlarını tamamlamağı və ya aydınlaşdırmağı təklif edə, dəqiqləşdirmə tələb edən halların izahı üçün müddət təyin edə bilər (İnzibati-Prosessual Məcəllə, maddə 49.1.2).

Bu vəzifə işin hallarının araşdırılması prinsipi ilə bağlıdır: məhkəmə mübahisənin düzgün həlli üçün əhəmiyyətli halları xidməti vəzifəsinə görə araşdırır (İnzibati-Prosessual Məcəllə, maddə 12.1). Məsələn, iddiaçının məqsədinə mübahisələndirmə haqqında deyil, məcburetmə haqqında iddia uyğun gəlirsə, məhkəmə iddia növünün dəyişdirilməsinə yardım göstərir. Yardım göstərərkən məhkəmə hər bir iştirakçıya öz mövqeyini ifadə etmək üçün tam və bərabər imkanlar yaratmalıdır (İnzibati-Prosessual Məcəllə, maddə 11.2).

Nümunə

İddiaçı iddia ərizəsində tələbini aydın ifadə etmədikdə məhkəmə ondan hansı inzibati aktın ləğvini istədiyini dəqiqləşdirməyi xahiş edir.