Hüquqi terminCinayət hüququ
Hədə-qorxu ilə tələb etmə
QISACA
Zor, rüsvayedici məlumat yayma və ya əmlakı tələf etmə hədəsi ilə özgənin əmlakını, əmlak hüququnu və ya əmlak xarakterli hərəkətləri tələb etmə.
Hədə-qorxu ilə tələb etmə — qanunvericilikdə tərifi
Hədə-qorxu ilə tələb etmə, yəni zərərçəkmiş şəxsin və ya onun yaxın qohumlarının şəxsiyyəti üzərində zor göstərmə, onların haqqında rüsvayedici məlumatlar yayma və ya onların əmlakını tələf etmə hədəsi ilə özgənin əmlakını və ya əmlaka olan hüququnu və ya əmlak xarakteri daşıyan digər hərəkətlər etməsini tələb etmə — üç ildən beş ilədək müddətə azadlıqdan məhrum etmə ilə cəzalandırılır.
Hədə-qorxu ilə tələb etmə nə deməkdir?
Hədə-qorxu ilə tələb etmədə təqsirkar tələbini üç növ hədə ilə gücləndirir: zərərçəkmişin və ya onun yaxın qohumlarının şəxsiyyəti üzərində zor göstərmə, onlar haqqında rüsvayedici məlumat yayma və ya onların əmlakını tələf etmə. Tələbin predmeti özgənin əmlakı, əmlaka olan hüquq və ya əmlak xarakteri daşıyan digər hərəkətlərin edilməsi ola bilər.
Zor tətbiq etməklə, qrup halında, təkrar və ya xeyli miqdarda əmlak əldə etmək məqsədilə törədildikdə cəza beş ildən on ilədək (Cinayət Məcəlləsi, maddə 182.2), sağlamlığa ağır zərər vurulduqda və ya külli miqdarda əmlak əldə etmək məqsədilə törədildikdə on ildən on beş ilədək azadlıqdan məhrum etmədir (Cinayət Məcəlləsi, maddə 182.3). Quldurluqdan fərqli olaraq burada təhlükəli zorakılıqla basqın deyil, hədə ilə tələb əsas əlamətdir (Cinayət Məcəlləsi, maddə 181.1). Məsuliyyət on dörd yaşından yaranır (Cinayət Məcəlləsi, maddə 20.2).
Nümunə
Sahibkara «pul verməsən, haqqında rüsvayedici məlumat yayacağam» deyərək ondan pul tələb edən şəxs hədə-qorxu ilə tələb etmə cinayəti törədir.
Mənbə: Azərbaycan Respublikasının Cinayət Məcəlləsi, maddə 182.1