Hüquqi terminCinayət hüququ
Əsaslı risk
QISACA
İctimai faydalı məqsədə başqa yolla çatmaq mümkün olmadıqda zərərin qarşısını almaq üçün tədbir görülməklə edilən və cinayət sayılmayan risk.
Əsaslı risk — qanunvericilikdə tərifi
İctimai faydalı məqsədə nail olmaq üçün əsaslı risk nəticəsində bu Məcəllə ilə qorunan obyektlərə zərər vurulması cinayət sayılmır.
39.2. Göstərilən məqsədə risk ilə əlaqədar olmayan hərəkətlə (hərəkətsizliklə) nail olmaq mümkün deyildirsə və risk edən şəxs bu Məcəllə ilə qorunan obyektlərə zərər dəyməsini aradan qaldırmaq üçün zəruri tədbirləri görmüşdürsə, risk əsaslı hesab edilir.
Əsaslı risk nə deməkdir?
Əsaslı risk ictimai faydalı məqsədə nail olmaq üçün qorunan obyektlərə zərər vurulmasının cinayət sayılmadığı haldır. Riskin əsaslı sayılması üçün iki şərt birlikdə tələb olunur: məqsədə risklə bağlı olmayan hərəkətlə (hərəkətsizliklə) nail olmaq mümkün olmamalı və risk edən şəxs zərərin qarşısını almaq üçün zəruri tədbirləri görməlidir.
Bilə-bilə insanların həyatı üçün təhlükə ilə, ekoloji və ya digər fəlakət təhlükəsi ilə müşayiət olunan risk əsaslı hesab edilmir (Cinayət Məcəlləsi, maddə 39.3). Riskin şərtləri pozulduqda əməl cinayət ola bilər, lakin bu hal cəzanı yüngülləşdirən hal kimi nəzərə alınır (Cinayət Məcəlləsi, maddə 59.1.7). Son zərurətdən fərqi ondadır ki, burada mövcud təhlükəni aradan qaldırmaq deyil, ictimai faydalı nəticə əldə etmək məqsədi güdülür.
Mənbə: Azərbaycan Respublikasının Cinayət Məcəlləsi, maddə 39