Dolayı qəsd

Dolayı qəsd — qanunvericilikdə tərifi

Şəxs öz əməlinin (hərəkət və ya hərəkətsizliyinin) ictimai təhlükəli olduğunu dərk etmiş, onun ictimai təhlükəli nəticələrini qabaqcadan görmüş, lakin bunları arzu etməmiş və belə nəticələrin baş verməsinə şüurlu surətdə yol vermişdirsə, bu halda cinayət dolayı qəsdlə törədilmiş hesab olunur.

Dolayı qəsd nə deməkdir?

Dolayı qəsddə intellektual element birbaşa qəsdlə eynidir: şəxs əməlinin ictimai təhlükəli olduğunu dərk edir və nəticələrini qabaqcadan görür. Fərq iradi elementdədir: o, nəticələri arzu etmir, lakin onların baş verməsinə şüurlu surətdə yol verir (Cinayət Məcəlləsi, maddə 25.3). Belə əməl də qəsdən törədilmiş cinayət sayılır (Cinayət Məcəlləsi, maddə 25.1).

Dolayı qəsdi cinayətkarcasına özünəgüvənmədən fərqləndirmək vacibdir. Özünəgüvənmədə şəxs nəticələrin mümkünlüyünü görür, lakin kifayət qədər əsas olmadan onların qarşısını alacağını güman edir (Cinayət Məcəlləsi, maddə 26.2); dolayı qəsddə isə şəxs belə bir gümana arxalanmadan nəticələrin baş verməsinə şüurlu surətdə yol verir (Cinayət Məcəlləsi, maddə 25.3). Bu fərq əməlin qəsdən və ya ehtiyatsızlıqdan törədilmiş cinayət kimi tövsifini həll edir.

Nümunə

A anbarı yandırarkən içəridə gözətçinin ola biləcəyini bilir, onun ölümünü istəmir, lakin buna əhəmiyyət vermədən yanğın törədir; gözətçinin ölümünə münasibətdə dolayı qəsd var.