Cinayət təqibinə xitam verilməsi

Cinayət təqibinə xitam verilməsi — qanunvericilikdə tərifi

Təhqiqatçı, müstəntiq və ya prokuror cinayət təqibi üzrə icraatın məhkəməyədək hər hansı mərhələsində bu Məcəllənin 39-cu maddəsində göstərilən halları aşkar edərsə, cinayət təqibinə xitam verilməsi barədə (o cümlədən cinayət işi üzrə icraata xitam verilməsi barədə) qərar çıxarır.

Cinayət təqibinə xitam verilməsi nə deməkdir?

Xitamın əsasları cinayət təqibini istisna edən hallardır (Cinayət-Prosessual Məcəllə, maddə 39.1); cinayət məsuliyyətindən və cəzadan azad etmə halları isə təqibin həyata keçirilməməsinə imkan verir (Cinayət-Prosessual Məcəllə, maddə 40.1). Bəraətverici əsaslar olmadıqda təhqiqatçı, müstəntiq və ya prokuror xitam qərarını təqsirləndirilən (şübhəli) şəxsin razılığı olmadan çıxara bilməz; razılıq olmadıqda icraat davam etdirilir və hökmlə və ya məhkəmənin digər qərarı ilə başa çatır (Cinayət-Prosessual Məcəllə, maddə 41.2).

Məhkəmə baxışı gedişində xitam məhkəmənin qərarı ilə, o cümlədən dövlət ittihamçısı və xüsusi ittihamçı təqibdən imtina etdikdə verilir (Cinayət-Prosessual Məcəllə, maddə 43.1). Xüsusi ittiham qaydasında təqibdən imtina yalnız zərər çəkmiş şəxsin iradəsindən asılıdır və bu halda məhkəmə icraata xitam verməlidir (Cinayət-Prosessual Məcəllə, maddə 41.7). Barəsində təqibə xitam verilmiş şəxs təqsirləndirilən şəxs vəziyyətindən çıxmış hesab olunur (Cinayət-Prosessual Məcəllə, maddə 91.3) və onun mənzil, mülkiyyət, əmək və digər hüquqlarına məhdudiyyət qoyula bilməz (Cinayət-Prosessual Məcəllə, maddə 55.3).

Nümunə

Müstəntiq cinayət məsuliyyətinə cəlbetmə müddətinin keçdiyini müəyyən edir, lakin təqsirləndirilən şəxs xitama razı olmur; bu halda icraat davam etdirilir və iş məhkəmədə həll olunur.