Xarici məhkəmə qətnaməsinin tanınması

Xarici məhkəmə qətnaməsinin tanınması — qanunvericilikdə tərifi

Xarici dövlətlərin məhkəmələrinin qətnamələri Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyinə, hüquq qaydasına zidd deyildirsə və qarşılıqlı təminatlandırılmışdırsa, Azərbaycan Respublikasında tanına və icra edilə bilər.

Xarici məhkəmə qətnaməsinin tanınması nə deməkdir?

Xarici məhkəmə qətnaməsinin tanınması başqa dövlətin məhkəməsinin çıxardığı qətnamənin Azərbaycan Respublikasında hüquqi nəticə doğurmasına imkan verən prosedurdur. Xarici dövlətlərin məhkəmələrinin qətnamələri dedikdə mülki işlər və kommersiya mübahisələri üzrə qətnamələr, cinayət işləri üzrə hökmlərin cinayət nəticəsində vurulmuş ziyanın ödənilməsi barədə hissələri, habelə xarici dövlətlərin digər aktları başa düşülür (Mülki Prosessual Məcəllə, maddə 463). Ərizəyə işdə iştirak edən şəxslərə vaxt və yer barədə xəbər verilməklə açıq məhkəmə iclasında baxılır (Mülki Prosessual Məcəllə, maddə 467.1).

Tanınma və məcburi icra barədə ərizələrə Ali Məhkəmə baxır (Mülki Prosessual Məcəllə, maddə 464) və icra və ya bundan imtina barədə qərardad çıxarır (Mülki Prosessual Məcəllə, maddə 467.4). Digər hallarla yanaşı, işə baxılması Azərbaycan məhkəməsinin müstəsna səlahiyyətinə aid olduqda, tərəf lazımi qaydada xəbərdar edilmədiyinə görə prosesdə iştirak edə bilmədikdə və ya qətnamə çıxarıldığı dövlətdə qanuni qüvvəyə minmədikdə icradan imtina edilməsinə yol verilir (Mülki Prosessual Məcəllə, maddə 465.1). Məcburi icra tələb etməyən qətnamələr maraqlı şəxs etiraz etmədikdə sonrakı icraat olmadan tanınır (Mülki Prosessual Məcəllə, maddə 469).

Nümunə

Xarici dövlətin məhkəməsində borcun ödənilməsi barədə qətnamə almış kreditor onun Azərbaycanda icrası üçün Ali Məhkəməyə ərizə verir və ərizəyə qətnamənin qanuni qüvvəyə minməsini təsdiq edən surətini və sənədlərin Azərbaycan dilinə tərcüməsini əlavə edir.