Səmimi peşmanlıq

Səmimi peşmanlıq — qanunvericilikdə

Böyük ictimai təhlükə törətməyən cinayət törətmiş şəxs könüllü gəlib təqsirini boynuna aldıqda, cinayətin üstünün açılmasına fəal kömək etdikdə, cinayət nəticəsində dəymiş ziyanı ödədikdə və ya vurulmuş zərəri başqa yolla aradan qaldırdıqda cinayət məsuliyyətindən azad edilə bilər.

Səmimi peşmanlıq nə deməkdir?

Səmimi peşmanlıq cinayət məsuliyyətindən azad etmənin əsaslarından biridir. Ümumi qayda yalnız böyük ictimai təhlükə törətməyən cinayətlərə şamil olunur və şəxsin cinayətdən sonrakı müsbət davranışını tələb edir: könüllü gəlib təqsirini boynuna alma, cinayətin üstünün açılmasına fəal kömək, dəymiş ziyanın ödənilməsi və ya zərərin başqa yolla aradan qaldırılması. Azad etmə məcburi deyil: qanun «azad edilə bilər» ifadəsini işlədir.

Başqa növ cinayətlərə görə səmimi peşmanlıqla azad etmə yalnız Xüsusi hissənin maddələrində bilavasitə nəzərdə tutulmuş hallarda mümkündür (Cinayət Məcəlləsi, maddə 72.2). Şəxs bu və bir sıra digər əsaslarla cinayət məsuliyyətindən yalnız bir dəfə azad edilir (Cinayət Məcəlləsi, maddə 72). Könüllü gəlib təqsirini boynuna alma və cinayətin açılmasına fəal kömək (Cinayət Məcəlləsi, maddə 59.1.10), habelə ziyanın könüllü ödənilməsi (Cinayət Məcəlləsi, maddə 59.1.13) həm də cəzanı yüngülləşdirən hallardır.

Nümunə

Böyük ictimai təhlükə törətməyən cinayət törətmiş A ertəsi gün polisə gəlib təqsirini etiraf edir, əməlin bütün hallarını açıqlayır və zərərçəkmişə dəymiş ziyanı ödəyir; bu halda o, cinayət məsuliyyətindən azad edilə bilər.