Hüquqi terminVergi hüququ
Qarşılıqlı surətdə asılı olan şəxslər
Həmçinin: qarşılıqlı asılı şəxslər
QISACA
Aralarındakı münasibətlər fəaliyyətlərinin iqtisadi nəticələrinə bilavasitə təsir göstərə bilən fiziki və (və ya) hüquqi şəxslər.
Qarşılıqlı surətdə asılı olan şəxslər — qanunvericilikdə tərifi
18.1. Vergi məqsədləri üçün qarşılıqlı surətdə asılı olan şəxslər – aralarındakı münasibətlər fəaliyyətlərinin iqtisadi nəticələrinə və ya onların təmsil etdiyi şəxslərin fəaliyyətinə bilavasitə təsir göstərə bilən fiziki şəxslər və (və ya) hüquqi şəxslərdir.
Qarşılıqlı surətdə asılı olan şəxslər nə deməkdir?
Məcəllə asılılığın konkret hallarını sadalayır: bir şəxsin digərinin nizamnamə kapitalında birbaşa və ya dolayı iştirak payı və ya səs hüququ azı 20 faiz olduqda, bir şəxs xidməti vəziyyətinə görə digərinə tabe olduqda və ya onun nəzarətində olduqda, şəxslər üçüncü şəxsin nəzarətində olduqda və ya üçüncü şəxsə birgə nəzarət etdikdə, habelə şəxslər bir-birinin ailə üzvü olduqda (Vergi Məcəlləsi, maddə 18.2). Nəzarət digər şəxsin fəaliyyətini məhdudlaşdırmaq və ya istiqamətləndirmək imkanı deməkdir (Vergi Məcəlləsi, maddə 18.3).
Ailə üzvlərinə ər-arvad, valideynlər və övladlar, babalar, nənələr və nəvələr, bacı və qardaşlar, vərəsələr, Məcəllədə sadalanan digər qohumlar, habelə müəyyən hallarda qəyyumlar və qəyyumluğa götürülənlər aiddir (Vergi Məcəlləsi, maddə 13.2.7). Qarşılıqlı asılı şəxslər arasında təsərrüfat əqdlərində vergilər bazar qiyməti nəzərə alınmaqla hesablana bilər (Vergi Məcəlləsi, maddə 14.3.2), onların əməliyyatı isə bazar qiyməti müəyyənləşdirilərkən yalnız münasibətləri nəticəyə təsir göstərmədikdə nəzərə alınır (Vergi Məcəlləsi, maddə 14.5).
Nümunə
Şirkətin nizamnamə kapitalında 25 faiz payı olan təsisçi ilə həmin şirkət vergi məqsədləri üçün qarşılıqlı surətdə asılı şəxslərdir.
Mənbə: Azərbaycan Respublikasının Vergi Məcəlləsi, maddə 18.1