Probasiya nəzarəti

Probasiya nəzarəti — qanunvericilikdə tərifi

Probasiya nəzarəti – azadlıqdan məhrum etmə ilə bağlı olmayan cəzalara məhkum edilmiş, şərti məhkum edilmiş, cəzadan şərti olaraq vaxtından əvvəl azad edilmiş və ya cəza çəkməsi təxirə salınmış məhkumların, habelə bu Məcəllənin 15-1.2.3-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş digər şəxslərin üzərinə qanunla və məhkəmə qərarı ilə qoyulmuş vəzifələrin yerinə yetirilməsinə nəzarət edilməsinə, məhkumların islah edilməsi, sosial adaptasiya və reabilitasiyasına yönəlmiş kompleks sosial-hüquqi xarakterli tədbirlər sistemindən ibarətdir.

Probasiya nəzarəti nə deməkdir?

Probasiya nəzarəti iki istiqaməti birləşdirir: məhkumun üzərinə qanunla və məhkəmə qərarı ilə qoyulmuş vəzifələrin yerinə yetirilməsinə nəzarət və onun islah edilməsi, sosial adaptasiyası və reabilitasiyası (Cəzaların İcrası Məcəlləsi, maddə 15-1.1). O, cərimə, nəqliyyat vasitəsini idarəetmə hüququndan, müəyyən vəzifə tutma və ya müəyyən fəaliyyətlə məşğul olma hüququndan məhrum etmə, ictimai işlər, islah işləri və azadlığın məhdudlaşdırılması cəzalarına məhkum edilmiş şəxslərə, şərti məhkum edilmiş, şərti olaraq vaxtından əvvəl azad edilmiş və ya cəza çəkməsi təxirə salınmış şəxslərə, habelə alkoqolizm və ya narkomaniyadan müalicə üçün tibbi xarakterli məcburi tədbir təyin edilmiş şəxslərə tətbiq olunur (Cəzaların İcrası Məcəlləsi, maddə 15-1.2).

Probasiya nəzarətini müvafiq icra hakimiyyəti orqanı həyata keçirir (Cəzaların İcrası Məcəlləsi, maddə 15-1.3). Onun icra məmurları məhkəmə qərarı əsasında elektron nəzarət vasitələrini tətbiq edir, məhkumun olduğu yer müəyyən edilmədikdə 10 günədək ilkin axtarış tədbirləri görür, 10 gündən artıq müəyyən edilmədikdə isə axtarış elan edilməsi haqqında qərar qəbul edirlər (Cəzaların İcrası Məcəlləsi, maddə 15-1.4).

Nümunə

Məhkəmə şərti məhkum edilmiş şəxsin üzərinə nəzarət orqanına məlumat vermədən daimi yaşayış yerini dəyişməmək vəzifəsi qoyduqda, bu vəzifənin icrasına probasiya nəzarətini həyata keçirən icra məmuru nəzarət edir.