Hüquqi terminProsessual hüquq
Müstəqil tələblər irəli sürən üçüncü şəxs
QISACA
Başqaları arasında gedən işdə mübahisə predmetinə öz tələbini irəli sürərək tərəflərdən birinə və ya hər ikisinə qarşı iddia ilə işə qarışan şəxs.
Qanunvericilikdə tərifi
55.1. Mübahisə predmeti barəsində müstəqil tələblər irəli sürən üçüncü şəxslər işin məhkəmədə baxılmağa hazırlanması yekunlaşana qədər bir tərəfə və yaxud hər iki tərəfə qarşı iddia irəli sürməklə işə qarışa bilərlər.
Sadə dildə izah
Müstəqil tələblər irəli sürən üçüncü şəxs mübahisə predmetinə dair öz müstəqil tələbini irəli sürür və faktiki olaraq bir tərəfə və ya hər iki tərəfə qarşı yeni iddiaçı kimi çıxış edir. Onun tələbi ilkin iddia ilə eyni mübahisə predmetinə aid olduğu üçün hər iki tələbə həmin işdə baxılır. Üçüncü şəxslər işdə iştirak edən şəxslər sırasına daxildir (Mülki Prosessual Məcəllə, maddə 46).
Bu şəxs iddiaçının bütün hüquqlarından istifadə edir və onun bütün vəzifələrini daşıyır; yalnız pretenziya və mediasiya kimi məhkəməyə qədər qaydalara əməl etmək vəzifəsi ona şamil edilmir (Mülki Prosessual Məcəllə, maddə 55.2). Müstəqil tələblər irəli sürməyən üçüncü şəxsdən fərqli olaraq, o, tərəflərdən birinin tərəfində deyil, öz mənafeyi naminə çıxış edir; həmin şəxs isə prosesdə yalnız iddiaçının və ya cavabdehin tərəfində iştirak edə bilər (Mülki Prosessual Məcəllə, maddə 57.1).
Nümunə
A ilə B arasında avtomobilin mülkiyyəti barədə gedən işdə avtomobilin özünə məxsus olduğunu iddia edən C hər iki tərəfə qarşı iddia verərək işə qoşulur.
Mənbə: Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsi, maddə 55.1