Məhkumların islah edilməsi

Məhkumların islah edilməsi — qanunvericilikdə tərifi

Məhkumların islah edilməsi – onlarda qanuna itaətin həvəsləndirilməsi, insana, cəmiyyətə, əməyə, birgəyaşayış qayda və ənənələrinə hörmət və ehtiramın formalaşdırılmasıdır.

8.2. Məhkumların islah edilməsinin əsas vasitələri aşağıdakılardır:

8.2.1. cəzanın icrasının və çəkilməsinin müəyyən edilmiş qaydası (rejim);

8.2.2. tərbiyə işi;

8.2.3. ictimai faydalı əmək;

8.2.4. ümumi təhsil;

8.2.5. peşə təhsili və peşə hazırlığı;

8.2.6. ictimai təsir.

Məhkumların islah edilməsi nə deməkdir?

Məhkumların islah edilməsi həm cəzanın, həm də cəzaların icrası qanunvericiliyinin əsas məqsədlərindəndir: cəza sosial ədalətin bərpası, məhkumun islah edilməsi və yeni cinayətlərin qarşısının alınması məqsədi ilə tətbiq olunur (Cinayət Məcəlləsi, maddə 41.2), Cəzaların İcrası Məcəlləsinin məqsədi isə məhkumları islah etmək və yeni cinayətlərin qarşısını almaqdır (Cəzaların İcrası Məcəlləsi, maddə 2.1). İslah vasitələrini müəyyən etmək də Məcəllənin vəzifələrindəndir (Cəzaların İcrası Məcəlləsi, maddə 2.2).

İslah vasitələri hamıya eyni qaydada tətbiq edilmir: cəzanın növü, törədilmiş cinayətin ictimai təhlükəlilik dərəcəsi və xarakteri, məhkumun şəxsiyyəti və davranışı nəzərə alınır (Cəzaların İcrası Məcəlləsi, maddə 8.3). Məhkumların islah edilməsində ictimai təşkilatlar da iştirak edir və cəzanı icra edən müəssisə və orqanların fəaliyyətinə ictimai nəzarəti həyata keçirir (Cəzaların İcrası Məcəlləsi, maddə 20.1). Şərti məhkum etmədə də islah əsas meyardır: məhkum sınaq müddətində öz davranışı ilə islah olunmasını sübut etməlidir (Cinayət Məcəlləsi, maddə 70.3).