Hüquqi terminÜmumi
Dövlət rüsumu
QISACA
Notariat hərəkətləri, məhkəməyə müraciət və digər hüquqi əhəmiyyətli hərəkətlərə görə qanunla müəyyən edilmiş dərəcələrlə ödənilən rüsum.
Dövlət rüsumu — qanunvericilikdə tərifi
Dövlət notariusları və notariat hərəkətləri aparan digər vəzifəli şəxslər notariat hərəkətlərinin aparılmasına görə dövlət rüsumu alırlar. Dövlət rüsumunun dərəcələri qanunla müəyyən edilir. Dövlət rüsumunun məbləğləri barədə məlumat lövhə şəklində hər bir dövlət notariat ofisinin, dövlət notariat arxivinin yerləşdiyi və ya xüsusi notariusun işlədiyi binanın (otağın) görkəmli yerində asılmalıdır. Notariat hərəkətlərinə görə dövlət rüsumu dövlət notariusu tərəfindən qəbul edilərək iki bank günü ərzində dövlət büdcəsinə köçürülür.
Dövlət rüsumu nə deməkdir?
Dövlət rüsumu qanunla nəzərdə tutulmuş xidmətlərin göstərilməsinə və hüquqi hərəkətlərin həyata keçirilməsinə görə tutulan ödənişdir; onu dövlət orqanları ilə yanaşı belə xidmətlər göstərən publik hüquqi şəxslər də tutur (Publik hüquqi şəxslər haqqında Qanun, maddə 3.4). Notariat sahəsində rüsumu dövlət notariusları və notariat hərəkətləri aparan digər vəzifəli şəxslər alır, onun dərəcələri qanunla müəyyən edilir, dövlət notariusunun qəbul etdiyi məbləğ isə iki bank günü ərzində dövlət büdcəsinə köçürülür (Notariat haqqında Qanun, maddə 30).
Mülki məhkəmə icraatında dövlət rüsumu məhkəmə xərclərinin tərkibinə daxildir (Mülki Prosessual Məcəllə, maddə 107) və iddia ərizəsi, apellyasiya və ya kassasiya şikayəti verildikdə və digər hallarda ödənilir (Mülki Prosessual Məcəllə, maddə 108.1); belə rüsum yalnız elektron ödəniş sistemləri vasitəsilə ödənilməlidir (Mülki Prosessual Məcəllə, maddə 108.3). Rüsum, məsələn, su obyektlərindən xüsusi məqsədlər üçün istifadəyə icazə verilməsinə görə də tutulur (Su Məcəlləsi, maddə 38).
Nümunə
İddia ərizəsinə dövlət rüsumunun ödənilməsini təsdiq edən sənəd əlavə edilmədikdə, ərizə iddiaçıya qaytarılır.
Mənbə: Notariat haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu, maddə 30