Uşağın öz fikrini bildirmək hüququ

Uşağın öz fikrini bildirmək hüququ — qanunvericilikdə tərifi

Uşaq ailədə onun maraqlarına toxunan istənilən məsələnin həlli zamanı öz fikrini bildirmək, habelə məhkəmə istintaqı və inzibati araşdırmaların gedişində dinlənilmək hüququna malikdir. Onun maraqlarına zidd olan hallar istisna olunmaqla, 10 yaşına çatmış uşağın fikri mütləq nəzərə alınmalıdır. Bu Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş hallarda məhkəmə və ya qəyyumluq və himayə orqanı yalnız 10 yaşına çatmış uşağın razılığı ilə qərar qəbul edə, habelə qərar qəbul edərkən 7 yaşına çatmış uşağın fikrini öyrənə və nəzərə ala bilər.

Uşağın öz fikrini bildirmək hüququ nə deməkdir?

Uşağın fikrinin hüquqi əhəmiyyəti onun yaşından asılıdır: 7 yaşına çatmış uşağın fikri məhkəmə və ya qəyyumluq və himayə orqanı tərəfindən öyrənilə və nəzərə alına bilər, 10 yaşına çatmış uşağın fikri isə, maraqlarına zidd hallar istisna olmaqla, mütləq nəzərə alınmalıdır; qanunda nəzərdə tutulmuş hallarda qərar yalnız onun razılığı ilə qəbul edilir (Ailə Məcəlləsi, maddə 52). Dinlənilmək hüququ həm ailədaxili məsələlərə, həm də məhkəmə istintaqına və inzibati araşdırmalara aiddir.

Razılığın tələb olunduğu hallara 10 yaşına çatmış uşağın adının və soyadının dəyişdirilməsi (Ailə Məcəlləsi, maddə 54.4), valideynlik hüquqlarının bərpası (Ailə Məcəlləsi, maddə 67.6) və uşağın övladlığa götürülməsi aiddir (Ailə Məcəlləsi, maddə 124.5). Valideynlər ayrı yaşadıqda uşağın yaşayış yeri barədə mübahisədə də məhkəmə onun rəyini nəzərə alır (Ailə Məcəlləsi, maddə 60.4).

Nümunə

Valideynlərin boşanması zamanı 11 yaşlı uşaq hansı valideynlə yaşamaq istədiyini bildirir və məhkəmə mübahisəni həll edərkən onun fikrini nəzərə almalıdır.